UWM: Nagroda w konkursie Regionalna Inicjatywa Doskonałości Ministra Edukacji i Nauki za pomysł oczyszczania gleby za pomocą osadów ściekowych

UWM: Nagroda w konkursie Regionalna Inicjatywa Doskonałości Ministra Edukacji i Nauki za pomysł oczyszczania gleby za pomocą osadów ściekowych

Naukowcy z Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego dostali niedawno nagrodę w konkursie Regionalna Inicjatywa Doskonałości Ministra Edukacji i Nauki za pomysł oczyszczania gleby za pomocą osadów ściekowych. Taki sposób oczyszczania gleby pozwala z niej usunąć metale ciężkie i metaloidy, które ze względu na swoją trwałość, tendencję do bioakumulacji oraz wysoką toksyczność stanowią ogromny problem środowiskowy. Największe zanieczyszczenia metalami ciężkimi występuje na terenach przemysłowych, pokopalnianych, pokolejowych i powojskowych.

Oczyszczanie gleby z metali ciężkich nazywamy remediacją. Jedną z metod jest płukanie, które polega na rozpuszczaniu metali chemicznymi środkami myjącymi np. roztworami kwasu. Metoda ta ma jednak negatywne skutki w postaci pogorszenia jakości gleby, ze względu na jej zakwaszenie lub wyjałowienie z substancji organicznych i pierwiastków biogennych. Duży potencjał w remediacji gleby wykazuje oczyszczanie jej środkami myjącymi pochodzenia naturalnego, np. ekstrakt z drzewa mydlanego, pochodzącego z Karaibów i Ameryki Środkowej. Niestety dostępność tych środków jest bardzo ograniczona a stosowanie kosztowne. Naukowcy wciąż poszukują tanich i skutecznych środków, które nie tylko trwale usuną metale ciężkie, ale także pozwolą zachować zyżność gleby.

Naukowcy z Katedry Biotechnologii w Ochronie Środowiska na Wydziale Geoinżynierii UWM znaleźli właśnie takie środki. Są łatwodostępne, tanie i mogą być produkowane w nieograniczonych ilościach. Ponadto poprawiają właściwości oczyszczanej gleby. Chodzi o nisko- i wielocząsteczkowe związki organiczne odzyskiwane z osadów ściekowych, które stanowią bogate źródło rozpuszczonej materii organicznej w postaci substancji humusowych. Wykazują one zdolność do wiązania jonu metalu z grupami funkcyjnymi środka myjącego i usuwania ich z gleby. Są również bogate w pierwiastki nawozowe i mogą korzystnie wpływać na poprawę wartości nawozowej oczyszczanej gleby.

Zespół badawczy testował tego typu roztwory myjące do oczyszczania gleby zanieczyszczonej miedzią, ołowiem, cynkiem, kadmem, arsenem oraz mieszaniną miedzi, ołowiu i cynku. Badania wykazały skuteczność porównywalną bądź wyższą w stosunku do preparatów komercyjnych, dla których mogą stanowić doskonałą alternatywę. Ponadto koszt ich uzyskania jest znikomy, gdyż do ekstrakcji używa się głównie wody. Badania wykazały także, że środki myjące pozyskiwane z osadów ściekowych są bogate w składniki odżywcze i mają korzystny wpływ na jakość oczyszczonej gleby, co oznacza, że w procesie płukania wraz z usuwaniem metali następuje proces poprawy jakości gleby.

Osady ściekowe są łatwo dostępnym i tanim źródłem roztworów myjących, bo ich ilość w oczyszczalniach ścieków stale wzrasta. W 2019 r. w oczyszczalniach wytworzono ponad 1 mln ton suchej masy osadów. – Zaproponowana przez nasz zespół metoda płukania gleb za pomocą środków myjących z osadów ściekowych wpisuje się strategię gospodarki cyrkulacyjnej, w której osady ściekowe traktowane są nie jako odpady, lecz zasoby – podsumowują członkowie zespołu.

Rezultatem przeprowadzonych przez zespół badań jest nie tylko nagroda w konkursie Regionalna Inicjatywa Doskonałości MEiN, ale 16 publikacji z listy JCR, 1 rozdział monograficzny oraz 5 doniesień konferencyjnych. Sposób otrzymywania środków myjących z osadów ściekowych oraz ich zastosowanie od 2018 r. chroni patent RP.

[źródło: uwm.edu.pl]

UW: Szczyt Klimatyczny ToGetAir 2022

UW: Szczyt Klimatyczny ToGetAir 2022

20 kwietnia na Uniwersytecie Warszawskim rozpoczyna się III edycja międzynarodowego Szczytu Klimatycznego ToGetAir. Szczyt potrwa trzy dni, podczas których odbędzie się trzydzieści debat i niezliczona liczba spotkań polskich i zagranicznych ekspertów.

W obliczu rosyjskiego ataku na Ukrainę i skutków tej agresji dla stabilizacji energetycznej w Europie konieczna stała się zmiana myślenia o transformacji źródeł pozyskiwania energii na kontynencie. Zadaniem tegorocznego szczytu jest udzielenie odpowiedzi na pytanie na ile możliwa jest dywersyfikacja źródeł energii i skokowego zwiększenia udziału OZE. Bardzo istotnym tematem będzie także niezależność energetyczna Polski i Europy w perspektywie polityki klimatycznej.

Uniwersytet Warszawski podejmuje liczne inicjatywy na rzecz klimatu oraz ochrony środowiska również poprzez programy oraz projekty, które pomagają realizować Cele Zrównoważonego Rozwoju ONZ. Uniwersytet Warszawski postawił sobie za cel wyedukowanie w zakresie ochrony klimatu jak najliczniejszej grupy odbiorców, także przyszłych decydentów. – Nie ma zapasowej Ziemi, mamy jedną szansę − jest o co walczyć − mówi prof. Alojzy Z. Nowak, rektor UW. Szczyt Klimatyczny ToGetAir 2022 odbędzie się od 20 do 22 kwietnia, aby objąć Międzynarodowy Dzień Ziemi – święto obchodzone 22 kwietnia. W tym roku formuła wydarzenia rozszerzona została na poziom międzynarodowy, wzmacniając współpracę na linii Polska – kraje Trójmorza – Unia Europejska.

W Szczycie udział wezmą eksperci uniwersyteccy, przedstawiciele organizacji pozarządowych, a także ministerstw i samorządów wojewódzkich, reprezentanci spółek skarbu państwa, organizacji pozarządowych, koncernów międzynarodowych i mniejszych firm zaangażowanych w ochronę klimatu oraz mediów.

Każdy z trzech dni Szczytu będzie dotyczyć innego zagadnienia: „Neutralność klimatyczna”, „Eko-gospodarka XXI wieku” oraz „Partnerstwo dla klimatu”. Codziennie odbędzie się dziesięć debat, które zostaną poprzedzone panelem prowadzonym w języku angielskim, poświęconym globalnej i europejskiej tematyce.

Wydarzenie będzie dostępne online.

[źródło: uw.edu.pl]

UJ: Na drodze do stworzenia baterii neutralnych klimatycznie

UJ: Na drodze do stworzenia baterii neutralnych klimatycznie

12 kwietnia pomiędzy Wydziałem Chemii Uniwersytetu Jagielońskiego a spółką NorCelLi z Norwegii zostało podpisane memorandum o współpracy. Ma to związek z kolejnym krokiem w kierunku komercjalizacji pakietu opracowanych na UJ wynalazków związanych z nowoczesnym magazynowaniem energii. Dokument zobowiązał strony do wspólnych działań na rzecz opracowania baterii neutralnej klimatycznie (ang. Climate Neutral Battery).

Baterie neutralne klimatycznie mają powstać z wykorzystaniem surowców odnawialnych i jednoczesnej redukcji śladu węglowego.W porozumieniu ujęto także komercjalizację i popularyzacjęrezultatów prowadzonych badań na terenie Europy. Firma NorCelLi będzie odpowiadać głównie za finansowanie projektu, pozyskiwanie klientów oraz za promocję działalności UJ w Norwegii. Uniwersytet Jagielloński zapewni zaplecze naukowe i dydaktyczne pełniąc rolę ośrodka badawczo-rozwojowego. Z ramienia Wydziału Chemii osobą odpowiedzialną za realizację współpracy został dr hab. Marcin Molenda, prof. Uniwersytetu Jagiellońskiego, kierownik Zespołu Technologii Materiałów i Nanomateriałów Zakładu Technologii Chemicznej, członek Rady Klimatycznej Uniwersytetu Jagiellońskiego. Współpraca z norweskimi partnerami ma doprowadzić do wybudowania pilotażowej instalacji przedwdrożeniowej produkującej ogniwa litowo-jonowe (lub litowo-metalowe) oraz uruchomienia produkcji zrównoważonych akumulatorów opartych na technologiach opracowanych na Uniwersytecie Jagiellońskim. Ważnym aspektem, jest także kształcenie wykwalifikowanej kadry, która znajdzie zatrudnienie w fabrykach produkujących akumulatory i w magazynach energii. Jak podkreśla prof. Molenda, brakuje specjalistów, a zapotrzebowanie rynku ogniw jest ogromne. W Polsce dostawcami technologii związanych z systemami magazynowania energii są wyłącznie firmy chińskie. Przy założeniu, że zapewnione zostanie właściwe finansowanie, proces doprowadzenia wynalazków z UJ do etapu pilotażowego potrwa około 2 lat.

Uniwersytet Jagielloński będzie w ramach polsko-norweskiej współpracy pełnił podwójną rolę lidera, zarówno w zakresie badań, jak i rozwoju technologii oraz kształcenia fachowców. Pozycję lidera zapewnia uczelni ponad 20-letnie doświadczenie badawcze w zakresie technologii akumulatorów litowo-jonowych i rozwiązań pokrewnych, doświadczenie w opracowywaniu zrównoważonych technologii materiałowych i procesów tzw. zielonej chemii, posiadanie odpowiedniej infrastruktury – laboratoriów elektrochemicznych i materiałowych. Przypomnieć tutaj także należy, że od 3 lat na Wydziale Chemii UJ funkcjonuje kierunek studiów o nazwie chemia zrównoważonego rozwoju. Wynalazki z UJ, które w większości są już chronione patentami na arenie międzynarodowej, pozwolą na opracowanie baterii neutralnej klimatycznie, która w minimalnym stopniu obciąża środowisko.

Założenia technologiczne opracowywanej baterii opierają się na użyciu technologii bezkobaltowych, surowców odnawialnych, rezygnację z paliw kopalnych oraz minerałów pochodzących z regionów ogarniętych konfliktami. Celem jest także wydłużenie czasu życia produktu i obniżenie śladu węglowego oraz zaprojektowanie inteligentnego recyklingu (Recycle to Product).

Na bazie wynalazków z UJ tworzone są rozwiązania dotyczące szerokiej grupy materiałów, z których można zbudować ogniwo. Kolejnym krokiem jest ustalenie jednego optymalnego zestawu komponentów. Stąd potrzeba kosztownych badań przemysłowych, które nie mogą być przeprowadzone na uczelni i, co za tym idzie, konieczność znalezienia partnera, który sfinansuje ten proces w zamian za udzielenie licencji. Spółka NorCelLi jest „spółką córką” start-upu z Uniwersytetu Jagiellońskiego – MarCelLi Adv Tech.

[źródło: uj.edu.pl]

UG: Światowy Dzień Kwantów w Uniwersytecie Gdańskim

UG: Światowy Dzień Kwantów w Uniwersytecie Gdańskim

Co to jest stała Plancka i w jaki sposób wpływa na nasze życie? – to tylko niektóre z pytań, na które odpowiedzi będzie można odnaleźć 14 kwietnia br. podczas Światowego Dnia Kwantów w Uniwersytecie Gdańskim i gdyńskim Centrum Nauki Experyment.

Obchody rozpoczną się o godz. 10.00 w gdyńskim Centrum Nauki Experyment warsztatami „W świecie kwantów”, które poprowadzą m.in. członkowie Koła Naukowego Fizyków WMFiI UG. O godz. 12.00 zapraszamy do Biblioteki Głównej Uniwersytetu Gdańskiego na wykład dr. hab. Marcina Pawłowskiego „Kwantowe Szyfry” oraz na prezentacje instalacji artystycznej „Podróże Światła” dr Karoliny Wojnowskiej-Paterek i dr hab. Tomasza Paterka, prof. UG.

Światowy Dzień Kwantów jest inicjatywą specjalizujących się w badaniach kwantowych naukowców z ponad 65 krajów. Spis wydarzeń i genezę obchodów można znaleźć na stronie: https://worldquantumday.org/

Organizatorzy wydarzenia opublikowali film, na którym przedstawiciele uniwersytetów z całego świata, m.in. z Portugalii, Rumunii, Singapuru, Sudanu, a nawet Zambii, zapraszają do udziału w obchodach. W wideoklipie można zobaczyć m.in. prof. dr hab. Wiesława Laskowskiego, Prorektora ds. Badań Naukowych oraz dr hab. Łukasza Rudnickiego, prof. UG z Wydziału Matematyki, Fizyki i Informatyki Uniwersytetu Gdańskiego.

Dlaczego na datę obchodów święta wybrano 14 kwietnia? Jest to nawiązanie do liczby 4.14, czyli zaokrąglonych pierwszych cyfr stałej Plancka: 4.135667696×10^-15 eV.s, która jest fundamentalną stałą rządzącą fizyką kwantową. Dlaczego stała Plancka jest tak ważna? Wiesz, że jest ona używana do definiowania kilograma? W jaki sposób stała Plancka wpływa na nasze życie? To tylko niektóre z pytań, które będą poruszane podczas zajęć w ramach Światowego Dnia Kwantów.

W tym międzynarodowym wydarzeniu będą brać udział naukowcy z naszej uczelni. O godz. 12.00 w Bibliotece Głównej UG odbędzie się wykład popularnonaukowy pt. „Kwantowe Szyfry” organizowany przez Krajowe Centrum Informatyki Kwantowej, który wygłosi dr hab. Marcin Pawłowski z Międzynarodowego Centrum Teorii Technologii Kwantowych.

Po wykładzie zaprezentowana zostanie instalacja artystyczna „Podróże Światła” autorstwa dr Karoliny Wojnowskiej-Paterek i dra hab. Tomasza Paterka, prof. UG. Instalacja poprzez sztukę przybliży idee fizyki kwantowej.

Jednak atrakcje Światowego Dnia Kwantów nie są ograniczone wyłącznie do terenów Uniwersytetu Gdańskiego. O godz. 10.00 w Centrum Naukowym Experyment członkowie Koła Naukowego Fizyków WMFiI UG będą opowiadać o kwantach i zjawiskach kwantowych. W ramach warsztatów “W świecie kwantów” pokażą także doświadczenia wskazujące na kwantowe właściwości natury. O 12:00 w CNE podczas pokazu naukowego usłyszymy odpowiedź na kluczowe pytanie „Czym zajmuje się fizyka kwantowa?”.

Więcej informacji na temat atrakcji Centrum Naukowego Experyment znajdziecie tutaj.

Obchody Światowego Dnia Kwantu są tylko jedną z wielu inicjatyw UG w tej dziedzinie nauki.

Dzięki inicjatywie Uniwersytetu Gdańskiego powołane zostało Krajowe Centrum Informacji Kwantowej. Jest to jednostka badawcza zrzeszającą dziewięć polskich instytucji – Uniwersytet Wrocławski, Polską Akademię Nauk, Uniwersytet Łódzki, Uniwersytet Jagieloński, Politechnikę Gdańską, Centrum Fizyki Teoretycznej Polskiej Akademii Nauk, Uniwersytet im. Mikołaja Kopernika w Toruniu oraz oczywiście Uniwersytet Gdański.

W 2018 r. na UG uruchomiono także Międzynarodowe Centrum Teorii Technologii Kwantowych (International Centre for Theory of Quantum Technologies – ICTQT). Jego zadaniem jest prowadzenie badań m.in. na temat komputerów, sieci oraz symulacji kwantowych. Strategicznym partnerem naszej jednostki jest Austriacka Akademia Nauk (Instytut Optyki Kwantowej i Informacji Kwantowej), jeden z najlepszych ośrodków naukowych w tej dziedzinie na świecie.

Pierwszego kwietnia b.r. odbyło się oficjalne otwarcie Fundacji Quantum Cybersecurity Hub Europe, instytucji blisko związanej z UG. Jej prezes, Sebastian Zimnol powiedział wtedy: – Kwant to przyszłość, a przyszłość zaczyna się dzisiaj.

[źródło: ug.edu.pl]

UG: Naukowcy z Uniwersytetu Gdańskiego potwierdzili hipotezę o zapylaniu storczyków przez ptaki

UG: Naukowcy z Uniwersytetu Gdańskiego potwierdzili hipotezę o zapylaniu storczyków przez ptaki

Biolodzy z Uniwersytetu Gdańskiego, po prawie 50 latach spekulacji, udokumentowali proces zapylania storczyka Ornithidium fulgens przez kolibra Amazilia cyanocephala. – W przeciwieństwie do obserwacji van der Pijl`a i Dodsona, dzięki dokumentacji fotograficznej, byłam w stanie stwierdzić transfer pyłkowin, a zatem potwierdzić, że mamy do czynienia z ornitogamią – mów dr Monika Lipińska z Wydziału Biologii UG. O odkryciu dokonanym podczas badań terenowych w Gwatemali można przeczytać w nowej publikacji Scientific Reports grupy Nature.

Dr Monika Lipińska z Pracowni Taksonomii Roślin Wydziału Biologii UG badania terenowe w Gwatemali prowadzi regularnie od 2017 roku. Jak podkreśla, opisane przez Nature odkrycie jest efektem wieloletniej współpracy jej i prof. dra hab. Dariusza Szlachetko z Fredym Archila z Estación Experimental de Orquídeas de la Familia Archila.

  • Maxillariinae to jedno z najbogatszych w gatunki podplemion rodziny Orchidaceae. Choć wielu badaczy zajmowało się taksonomią tej grupy storczyków, to biologia zapylania jej przedstawicieli jest wciąż mało poznana – mówi biolożka z UG. – Za głównych zapylaczy Maxillariinae uważa się pszczoły bezżądłowe (Meliponini), jednak od lat naukowcy podejrzewali, że niektóre gatunki mogą być zapylane przez ptaki na drodze ornitogamii. Informacja ta powielana była w literaturze fachowej w zasadzie jedynie na podstawie pojedynczego doniesienia van der Pijl`a i Dodsona z 1966 r.

Podczas badań terenowych prowadzonych w Estación Experimental de Orquídeas de la Familia Archila w miejscowości Cobán (Gwatemala) naukowcom udało się jednak udokumentować proces zapylania Ornithidium fulgens, jednego z przedstawicieli Maxillariinae, przez kolibra Amazilia cyanocephala.

koliber

  • W przeciwieństwie do obserwacji van der Pijl`a i Dodsona, dzięki dokumentacji fotograficznej, byłam w stanie stwierdzić transfer pyłkowin (charakterystyczna dla storczykowatych forma pyłku), a zatem potwierdzić, że mamy do czynienia z ornitogamią – mówi dr Monika Lipińska. – Obserwacja ta stanowiła punkt wyjścia do bardziej szczegółowych analiz tego, w jaki sposób kwiaty O. fulgens przystosowały się do zapylania przez ptaki.

Badania wykonane były we współpracy z innymi naukowcami z Uniwersytetu Gdańskiego, m.in. z dr hab. Agnieszką Kowalkowską, prof. UG (Katedra Cytologii i Embriologii Roślin Wydziału Biologii UG), która podjęła się analiz mikro- i ultrastruktur, jak również przeprowadzenia testów histochemicznych oraz dr hab. Łukaszem Halińskim (Katedra Analizy Środowiska, Wydział Chemii UG), który wykonał analizę składu nektaru.

Badania zostały sfinansowane w ramach grantu dla młodych naukowców Wydziału Biologii Uniwersytetu Gdańskiego oraz grantu europejskiego SYNTHESYS.

[źródło: ug.edu.pl]

UMK: Kolejna już poradnia studencka działająca na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu

UMK: Kolejna już poradnia studencka działająca na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu

Oferta darmowych porad online adresowana jest do osób, które zastanawiają się, ja poprawić swoją widoczność w Internecie lub jak stworzyć efektywną stronę www. Dzięki wsparciu poradni można poznać najważniejsze zasady architektury informacji, a także estetyki, funkcjonalności i użyteczności stron internetowych. To również wyjątkowa okazja, aby w wygodny sposób dowiedzieć się, jak zadbać o kwestię bezpieczeństwa danych w Internecie.

Pytania kierowane przez formularz online trafią do grupy studentek i studentów Koła Architektów Informacji, działającego w Instytucie Badań Informacji i Komunikacji UMK, którzy pod czujnym okiem kadry akademickiej przygotują odpowiedź. Pracę koordynują dr Przemysław Krysiński oraz dr Natalia Pamuła-Cieślak.

Poradnie Studenckie UMK powstały, aby umocnić relację Uniwersytetu z jego otoczeniem. To jedno z głównych założeń konsorcjum Young Universities for the Future of Europe (YUFE), współtworzonego przez UMK i dziewięć innych europejskich uczelni. Dzięki tej inicjatywie mieszkanki i mieszkańcy regionu mogą skorzystać z doradztwa Poradni PrawnejPoradni ZdrowiaPoradni DydaktykiPoradni WodnejPoradni SpołecznejPoradni ProjektowejPogotowia ArchiwalnegoPoradni LogistykiPoradni Dla RównościPoradni Patentowej oraz Poradni WWW.

Aby być na bieżąco, warto śledzić profil Poradni na Facebooku, zaś dodatkowe informacje można znaleźć na stronie https://poradnie.umk.pl/pages/main_page/

[umk.pl]