utworzone przez red. K. Łuczak | kwi 16, 2022 | Rozwój uczelni
Wmurowaniem aktu erekcyjnego oficjalnie rozpoczęła się budowa Centrum Nauk Technicznych UMK. Znajdą się w nim m.in. pracownie dydaktyczne i laboratoria przeznaczone do badań i kształcenia w zakresie robotyki, sterowania maszyn, systemów wizyjnych, automatyki i informatyki stosowanej.
Uroczystość inaugurująca realizację kolejnej uniwersyteckiej inwestycji odbyła się 12 kwietnia 2022 r. Akt erekcyjny podpisali rektor prof. Andrzej Sokala, prezes Bud-Eko Renata Szymańska i dziekan Wydziału Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej prof. Winicjusz Drozdowski. W tubie poza aktem umieszczono aktualne wydanie Nowości i Gazety Wyborczej, pierwsze strony artykułów pracowników Instytutu Nauk Technicznych opublikowane w prestiżowych czasopismach wydawnictwa IEEE, robota autonomicznego kategorii nanosumo, napis „CNT” wykonany przy użyciu drukarki 3D i napis „UMK” wykonany przy użyciu frezarki sterowanej numerycznie. Tuba została wmurowana w południowej ścianie fundamentowej głównego budynku Centrum.
Centrum Nauk Technicznych mieścić się będzie przy ul. Wileńskiej 1 w Toruniu. Zlokalizowane będzie w dwóch budynkach o łącznej powierzchni prawie 2 tysięcy m2, w których znajdą się pracownie dydaktyczne i laboratoria przeznaczone do badań i kształcenia w zakresie robotyki, sterowania maszyn, systemów wizyjnych, automatyki i informatyki stosowanej, a także sale seminaryjne i pokoje pracowników.
– Historia nauk technicznych na naszej uczelni sięga 1989 roku, kiedy to na ówczesnym Wydziale Fizyki i Astronomii postanowiliśmy utworzyć specjalność na kierunku fizyka – fizyczne podstawy mikroelektroniki – przypomniał podczas uroczystości prorektor prof. Włodzimierz Jaskólski, były dziekan Wydziału. – To z niej wyewoluowały nasze cenione w Polsce kierunki techniczne – fizyka techniczna, automatyka i robotyka oraz informatyka stosowana.
– Centrum jest odpowiedzią na trwającą rewolucję przemysłową i zapotrzebowania regionu – powiedział dyrektor Instytutu Nauk Technicznych UMK prof. Tomasz Tarczewski. – Będziemy prowadzić badania w zakresie napędów elektrycznych i nowoczesnych przekształtników energoelektronicznych, będziemy także otwarci na potrzeby przedsiębiorstw w zakresie robotyki mobilnej, manipulatorów przemysłowych i systemów wizyjnych. W Centrum znajdzie się innowacyjne laboratorium okulograficzne, w którym będziemy kojarzyć informatykę stosowaną z potrzebami medycznymi. Będziemy mieli także laboratorium z nowoczesnym symulatorem wirtualnej rzeczywistości, który będziemy wykorzystywać do rozwijania technologii opartych na sztucznych sieciach neuronowych.
W uroczystości wmurowania aktu erekcyjnego uczestniczyli m.in.: poseł na Sejm RP Iwona Michałek, prezydent Torunia Michał Zaleski, członek Zarządu Województwa Kujawsko-Pomorskiego Sławomir Kopyść, prorektor Politechniki Bydgoskiej prof. Łukasz Skowroński, dziekan Wydziału Elektrycznego Politechniki Warszawskiej prof. Lech Grzesiak, przewodnicząca Rady Uniwersytetu Justyna Morzy, były rektor UMK prof. Andrzej Tretyn, władze rektorskie, kanclerskie i dziekańskie, przedstawiciele Wydziałów i działów administracyjnych uczelni, a także prezes firmy Bud-Eko – wykonawcy budowy – Renata Szymańska.
– Tej inwestycji nie byłoby bez konsekwentnych dążeń władz dziekańskich i pracowników Wydziału Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej, bez decyzji byłego rektora prof. Andrzeja Tretyna, wreszcie bez wsparcia instytucji i osób – przyjaciół naszego Uniwersytetu – w tym poseł Iwony Michałek – dziękował podczas uroczystości rektor prof. Andrzej Sokala.
Inwestycja jest finansowana przez UMK i Ministerstwo Edukacji i Nauki. Planowany koszt całkowity to 22 mln zł. Prace budowlane powinny zakończyć się jesienią tego roku.
[źródło: portal.umk.pl]
utworzone przez red. K. Łuczak | kwi 16, 2022 | Konferencje naukowe
Dwudziestego pierwszego kwietnia 2022 roku w Uniwersytecie Gdańskim odbędzie się X Ogólnopolska Konferencję Prawa Morskiego organizowaną przez Europejskie Stowarzyszenie Studentów Prawa ELSA Gdańsk i Katedrę Prawa Morskiego WPiA UG. Program wydarzenia obejmie trzy panele tematyczne, dodatkowo odbędzie się też Panel Młodych Naukowców oraz Międzynarodowe Seminarium „Roman maritime law”.
Rola międzynarodowego prawa morskiego jest współcześnie ważniejsza niż kiedykolwiek, szczególnie w aspekcie społeczno-gospodarczym. Nasz świat doświadcza wielu kryzysów. Tempo tych zmian wywiera znaczący wpływ na funkcjonowanie podmiotów gospodarki morskiej. W odpowiedzi na dynamicznie przekształcające się otoczenie Europejskie Stowarzyszenie Studentów ELSA Gdańsk i Katedra Prawa Morskiego już po raz dziesiąty organizują Ogólnopolską Konferencję Prawa Morskiego.
Dwudziestego pierwszego kwietnia na Wydziale Prawa i Administracji wydarzenie otworzy Rektor Uniwersytetu Gdańskiego prof. dr hab. Piotr Stepnowski wraz z Dziekanem WPiA dr. hab. Wojciechem Zalewskim, prof. UG oraz Kierownik Katedry Prawa Morskiego WPiA UG dr hab. Dorotą Pyć, prof. UG. W ramach trzech paneli zostaną omówione wybrane zagadnienia, dotyczące najistotniejszych prawnych, praktycznych, społecznych oraz gospodarczych problemów, z którymi zmaga się obecnie gospodarka morska. Udział w wydarzeniu jest bezpłatny, wymaga natomiast wcześniejszej rejestracji.
W trakcie konferencji poruszony zostanie m.in. temat sytuacji na Ukrainie. O tym, jak ta wojna wpłynie na transport morski opowie Paweł Krężel z Ministerstwa Infrastruktury. Panel dotyczący rozwoju morskiej energetyki wiatrowej w Polsce poprowadzi Dyrektor Centrum Zrównoważonego Rozwoju UG dr hab. Sylwia Mrozowska, prof. UG, a całe wydarzenie zwieńczy wystąpienie dr hab. Hanna Klimek, prof. UG z Wydziału Ekonomicznego, która opowie o innowacyjności portów morskich.
Tegorocznej edycji tradycyjnie towarzyszyć będzie Międzynarodowe Seminarium „Roman maritime law” oraz Panel Młodych Naukowców. Obydwa wydarzenia odbędą się dzień wcześniej – tj. 20 kwietnia 2022 roku.
[źródło:ug.edu.pl]
utworzone przez red. K. Łuczak | kwi 13, 2022 | Nauki inżynieryjno-techniczne, Nauki ścisłe i przyrodnicze, Rozwój uczelni
12 kwietnia pomiędzy Wydziałem Chemii Uniwersytetu Jagielońskiego a spółką NorCelLi z Norwegii zostało podpisane memorandum o współpracy. Ma to związek z kolejnym krokiem w kierunku komercjalizacji pakietu opracowanych na UJ wynalazków związanych z nowoczesnym magazynowaniem energii. Dokument zobowiązał strony do wspólnych działań na rzecz opracowania baterii neutralnej klimatycznie (ang. Climate Neutral Battery).
Baterie neutralne klimatycznie mają powstać z wykorzystaniem surowców odnawialnych i jednoczesnej redukcji śladu węglowego.W porozumieniu ujęto także komercjalizację i popularyzacjęrezultatów prowadzonych badań na terenie Europy. Firma NorCelLi będzie odpowiadać głównie za finansowanie projektu, pozyskiwanie klientów oraz za promocję działalności UJ w Norwegii. Uniwersytet Jagielloński zapewni zaplecze naukowe i dydaktyczne pełniąc rolę ośrodka badawczo-rozwojowego. Z ramienia Wydziału Chemii osobą odpowiedzialną za realizację współpracy został dr hab. Marcin Molenda, prof. Uniwersytetu Jagiellońskiego, kierownik Zespołu Technologii Materiałów i Nanomateriałów Zakładu Technologii Chemicznej, członek Rady Klimatycznej Uniwersytetu Jagiellońskiego. Współpraca z norweskimi partnerami ma doprowadzić do wybudowania pilotażowej instalacji przedwdrożeniowej produkującej ogniwa litowo-jonowe (lub litowo-metalowe) oraz uruchomienia produkcji zrównoważonych akumulatorów opartych na technologiach opracowanych na Uniwersytecie Jagiellońskim. Ważnym aspektem, jest także kształcenie wykwalifikowanej kadry, która znajdzie zatrudnienie w fabrykach produkujących akumulatory i w magazynach energii. Jak podkreśla prof. Molenda, brakuje specjalistów, a zapotrzebowanie rynku ogniw jest ogromne. W Polsce dostawcami technologii związanych z systemami magazynowania energii są wyłącznie firmy chińskie. Przy założeniu, że zapewnione zostanie właściwe finansowanie, proces doprowadzenia wynalazków z UJ do etapu pilotażowego potrwa około 2 lat.
Uniwersytet Jagielloński będzie w ramach polsko-norweskiej współpracy pełnił podwójną rolę lidera, zarówno w zakresie badań, jak i rozwoju technologii oraz kształcenia fachowców. Pozycję lidera zapewnia uczelni ponad 20-letnie doświadczenie badawcze w zakresie technologii akumulatorów litowo-jonowych i rozwiązań pokrewnych, doświadczenie w opracowywaniu zrównoważonych technologii materiałowych i procesów tzw. zielonej chemii, posiadanie odpowiedniej infrastruktury – laboratoriów elektrochemicznych i materiałowych. Przypomnieć tutaj także należy, że od 3 lat na Wydziale Chemii UJ funkcjonuje kierunek studiów o nazwie chemia zrównoważonego rozwoju. Wynalazki z UJ, które w większości są już chronione patentami na arenie międzynarodowej, pozwolą na opracowanie baterii neutralnej klimatycznie, która w minimalnym stopniu obciąża środowisko.
Założenia technologiczne opracowywanej baterii opierają się na użyciu technologii bezkobaltowych, surowców odnawialnych, rezygnację z paliw kopalnych oraz minerałów pochodzących z regionów ogarniętych konfliktami. Celem jest także wydłużenie czasu życia produktu i obniżenie śladu węglowego oraz zaprojektowanie inteligentnego recyklingu (Recycle to Product).
Na bazie wynalazków z UJ tworzone są rozwiązania dotyczące szerokiej grupy materiałów, z których można zbudować ogniwo. Kolejnym krokiem jest ustalenie jednego optymalnego zestawu komponentów. Stąd potrzeba kosztownych badań przemysłowych, które nie mogą być przeprowadzone na uczelni i, co za tym idzie, konieczność znalezienia partnera, który sfinansuje ten proces w zamian za udzielenie licencji. Spółka NorCelLi jest „spółką córką” start-upu z Uniwersytetu Jagiellońskiego – MarCelLi Adv Tech.
[źródło: uj.edu.pl]
utworzone przez red. K. Łuczak | kwi 12, 2022 | Nauki ścisłe i przyrodnicze, Rozwój uczelni
Co to jest stała Plancka i w jaki sposób wpływa na nasze życie? – to tylko niektóre z pytań, na które odpowiedzi będzie można odnaleźć 14 kwietnia br. podczas Światowego Dnia Kwantów w Uniwersytecie Gdańskim i gdyńskim Centrum Nauki Experyment.
Obchody rozpoczną się o godz. 10.00 w gdyńskim Centrum Nauki Experyment warsztatami „W świecie kwantów”, które poprowadzą m.in. członkowie Koła Naukowego Fizyków WMFiI UG. O godz. 12.00 zapraszamy do Biblioteki Głównej Uniwersytetu Gdańskiego na wykład dr. hab. Marcina Pawłowskiego „Kwantowe Szyfry” oraz na prezentacje instalacji artystycznej „Podróże Światła” dr Karoliny Wojnowskiej-Paterek i dr hab. Tomasza Paterka, prof. UG.
Światowy Dzień Kwantów jest inicjatywą specjalizujących się w badaniach kwantowych naukowców z ponad 65 krajów. Spis wydarzeń i genezę obchodów można znaleźć na stronie: https://worldquantumday.org/
Organizatorzy wydarzenia opublikowali film, na którym przedstawiciele uniwersytetów z całego świata, m.in. z Portugalii, Rumunii, Singapuru, Sudanu, a nawet Zambii, zapraszają do udziału w obchodach. W wideoklipie można zobaczyć m.in. prof. dr hab. Wiesława Laskowskiego, Prorektora ds. Badań Naukowych oraz dr hab. Łukasza Rudnickiego, prof. UG z Wydziału Matematyki, Fizyki i Informatyki Uniwersytetu Gdańskiego.
Dlaczego na datę obchodów święta wybrano 14 kwietnia? Jest to nawiązanie do liczby 4.14, czyli zaokrąglonych pierwszych cyfr stałej Plancka: 4.135667696×10^-15 eV.s, która jest fundamentalną stałą rządzącą fizyką kwantową. Dlaczego stała Plancka jest tak ważna? Wiesz, że jest ona używana do definiowania kilograma? W jaki sposób stała Plancka wpływa na nasze życie? To tylko niektóre z pytań, które będą poruszane podczas zajęć w ramach Światowego Dnia Kwantów.
W tym międzynarodowym wydarzeniu będą brać udział naukowcy z naszej uczelni. O godz. 12.00 w Bibliotece Głównej UG odbędzie się wykład popularnonaukowy pt. „Kwantowe Szyfry” organizowany przez Krajowe Centrum Informatyki Kwantowej, który wygłosi dr hab. Marcin Pawłowski z Międzynarodowego Centrum Teorii Technologii Kwantowych.
Po wykładzie zaprezentowana zostanie instalacja artystyczna „Podróże Światła” autorstwa dr Karoliny Wojnowskiej-Paterek i dra hab. Tomasza Paterka, prof. UG. Instalacja poprzez sztukę przybliży idee fizyki kwantowej.
Jednak atrakcje Światowego Dnia Kwantów nie są ograniczone wyłącznie do terenów Uniwersytetu Gdańskiego. O godz. 10.00 w Centrum Naukowym Experyment członkowie Koła Naukowego Fizyków WMFiI UG będą opowiadać o kwantach i zjawiskach kwantowych. W ramach warsztatów “W świecie kwantów” pokażą także doświadczenia wskazujące na kwantowe właściwości natury. O 12:00 w CNE podczas pokazu naukowego usłyszymy odpowiedź na kluczowe pytanie „Czym zajmuje się fizyka kwantowa?”.
Więcej informacji na temat atrakcji Centrum Naukowego Experyment znajdziecie tutaj.
Obchody Światowego Dnia Kwantu są tylko jedną z wielu inicjatyw UG w tej dziedzinie nauki.
Dzięki inicjatywie Uniwersytetu Gdańskiego powołane zostało Krajowe Centrum Informacji Kwantowej. Jest to jednostka badawcza zrzeszającą dziewięć polskich instytucji – Uniwersytet Wrocławski, Polską Akademię Nauk, Uniwersytet Łódzki, Uniwersytet Jagieloński, Politechnikę Gdańską, Centrum Fizyki Teoretycznej Polskiej Akademii Nauk, Uniwersytet im. Mikołaja Kopernika w Toruniu oraz oczywiście Uniwersytet Gdański.
W 2018 r. na UG uruchomiono także Międzynarodowe Centrum Teorii Technologii Kwantowych (International Centre for Theory of Quantum Technologies – ICTQT). Jego zadaniem jest prowadzenie badań m.in. na temat komputerów, sieci oraz symulacji kwantowych. Strategicznym partnerem naszej jednostki jest Austriacka Akademia Nauk (Instytut Optyki Kwantowej i Informacji Kwantowej), jeden z najlepszych ośrodków naukowych w tej dziedzinie na świecie.
Pierwszego kwietnia b.r. odbyło się oficjalne otwarcie Fundacji Quantum Cybersecurity Hub Europe, instytucji blisko związanej z UG. Jej prezes, Sebastian Zimnol powiedział wtedy: – Kwant to przyszłość, a przyszłość zaczyna się dzisiaj.
[źródło: ug.edu.pl]
utworzone przez red. K. Łuczak | kwi 12, 2022 | Nauki medyczne i o zdrowiu
Prodigiozyna to „cudowna” substancja. Fascynowała naukowców od wielu lat. W przyszłości, za sprawą naukowców z UWM, może pomóc w ratowaniu ludzkiego zdrowia i życia, np. na wojnie.
Prodigiozyna to krwistoczerwony pigment nierozpuszczalny w wodzie. Wytwarza go bakteria Serratia marcescens, czyli pałeczka krwawa. Jest znana z tego, że pojawiała się wielokrotnie na hostii, co przez wielu katolików było uznawane za cud. Hostia, która upada na ziemię, zgodnie z procedurą Kościoła katolickiego musi pozostać w odosobnieniu, w naczyniu z wodą do momentu aż się rozpuści. To warunki spełniające wszystkie wymagania wzrostowe pałeczki krwawej, bo jej ulubionym pokarmem są skrobia. Uczeni zbadali, że namnażanie się krwistoczerwonych komórek na hostiach, które wcześniej upadły wywołuje właśnie Serratia marcescens.
Uczeni prodigiozynę zbadali już dość dawno i kiedy w naukowy sposób pozbawili ją statusu cudu, przestali się nią interesować. Prof. Sławomir Ciesielski z Katedry Biotechnologii w Ochronie Środowiska na Wydziale Geoinżynierii prodigiozyną zainteresował się ponad 10 lat temu, ale nie z powodu jej „cudownych” właściwości.
- Interesowało mnie wówczas to, że ten barwnik wiąże się specyficznie z DNA komórek nowotworowych, przez co może być potencjalnym lekiem na raka. Wtedy jednak dowiedziałem się, że prodigiozyna ma również silne właściwości antybakteryjne i antygrzybiczne. W szczególności zainteresowało mnie to, że hamuje wzrost bakterii Gram-dodatnich, wyjaśnia prof. Ciesielski.
Do bakterii G-dodatnich należą np. gronkowce, paciorkowce, laseczka tężca, prątek gruźlicy i prątek trądu. Gronkowce – złocisty i skórny występują powszechnie i są składnikiem flory bakteryjnej na skórze. Jeśli skóra jest cała i zdrowa – to nic się nie dzieje. Jeśli jednak na ciele jest rana – to wnikają do niej, rozwijają się i stają niebezpieczne. Dochodzi do zakażenia, które może nawet skończyć się śmiercią rannego.
- Prodigiozyna hamuje namnażanie się bakterii gronkowca, a nawet je niszczy. Ta jej właściwość natchnęła nas pomysłem opracowania opatrunku z dodatkiem prodigiozyny – kontynuuje prof. Ciesielski.
Zespół naukowy prof. Ciesielskiego w składzie: dr hab. Justyna Możejko-Ciesielska, prof. UWM z Katedry Mikrobiologii i Mykologii na Wydziale Biologii i Biotechnologii oraz mgr Martyna Godzieba, doktorantka z Katedry Biotechnologii w Ochronie Środowiska korzystając ze wsparcia Inkubatora Innowacyjności, programu realizowanego na UWM przez Centrum Innowacji i Transferu Technologii, opracował sposób frakcjonowania i wiązania wydzielonych frakcji prodigiozyny z opatrunkiem. Laboratoryjne próby posiewu bakterii wykazały, że gronkowiec złocisty i skórny na opatrunkach z prodigiozyną nie rozwija się.
W 2019 r. prof. Ciesielski złożył więc do Urzędu Patentowego RP wniosek. Jesienią ubiegłego roku otrzymał patent na „Sposób wytwarzania prodigiozyny i zastosowanie jej do tworzenia bariery antybakteryjnej materiałów opatrunkowych”.
- Takie opatrunki mogą być przydatne wszędzie tam, gdzie nie ma możliwości szybkiego oczyszczenia rany, np., w warunkach terenowych a szczególnie w podczas działań wojennych. W takich ranach już po kilku godzinach mogą rozwinąć się gronkowce, co bardzo utrudni ich leczenie a w skrajnych wypadkach może nawet doprowadzić do zakażenia całego organizmu i śmierci rannego. Stosowanie alternatywnych związków antybakteryjnych jest aktualnie ważne również ze względu na problem antybiotykooporności. Na rynku, w niedługim czasie będą dominować, leki antybakteryjne, na które patogeny nie wykształciły jeszcze oporności – mówi prof. Ciesielski.
Od patentu do wdrożenia jednak droga nie jest taka prosta i krótka.
- Teraz nasz sposób należałoby przetestować w warunkach w warunkach zbliżonych do naturalnych. Dlatego szukamy partnera, który by się tym zajął z myślą o wdrożeniu opatrunku z prodigiozyną do masowej produkcji – kończy prof. Ciesielski.
[źródło: uwm.edu.pl]
